voor Nederlandse lezers
Sorche Sickinghe, Kenia 2004
Mariënvelde, maart 2005
Lieve vrienden,
Omdat er zovele van jullie mij met 'mijn' Kenia project hebben geholpen, doe ik graag verslag van mijn tweede bezoek aan Kenia.
Eerst even een terugblik naar 2003. Het begon allemaal toen een collega me begin dat jaar vertelde dat ze een half jaar ging werken in Kenia. Ik was meteen geboeid en las alles wat ik kon vinden over Didi Ruchira in Kenia (Didi betekent "zuster"). Een Amerikaanse non die haar hele leven al gewerkt heeft in Derde wereld landen. Ze is homeopaat en startte een aantal jaar geleden een homeopathische opleiding en een behandelkliniek in Nairobi, Kenia. In het vakblad voor homeopaten stond een hulpvraag van haar en na het verhaal gehoord te hebben van mijn collega besloot ik er een maand heen te gaan. Ik vierde juni 2003 mijn 50e verjaardag en vroeg mijn vrienden om hulp. In oktober van dat jaar ging voor het eerst. Jullie hebben allemaal mijn verslagen gekregen van die reis. Zeer onder de indruk kwam ik terug en wilde ook vanuit Nederland wat doen. Ik kon niet zomaar hier weer tot de orde van de dag overgaan, na wat ik gezien en meegemaakt had in Kenia.
In 2004 gebeurde er veel. Ik werd bedelaar. Bloeddrukmeters, studieboeken (ruim 200 kg!), muskietennetten, homeopathische medicijnen etc. etc. vonden hun weg via onze schuur in Mariënvelde naar Nairobi. Deze spullen konden 'meeliften' in een 40ft container met andere hulpgoederen naar Nairobi.
Ik werd op een geweldige manier geholpen door mijn omgeving. Het werd een sneeuwbal. Zoveel vrienden die me op allerlei manier geholpen hebben. Mijn ticket werd betaald en mijn koffer zat vol met lieve cadeautjes voor de mensen in Kenia. Via Rotary en Cordaid werd er zelfs veel geld verdubbeld.
Op 2 februari 2005 vertrok ik weer naar Nairobi. Een rotary maat en piloot vloog me erheen. Natuurlijk in de cockpit de take-off en landing meegemaakt en nota bene een upgrade naar de business class. Ik genoot van de beenruimte en de luxe die ik de volgende weken zeer zou missen bij de reizen die ik met gammele en overvolle bussen zou gaan maken door Kenia. Meer gedragen kan een mens zich niet voelen, denk ik.
Ja, daar stond ik dan weer op het vliegveld van Nairobi. Weg business class, weg rotary maatje. Hup met mijn rugzak en wat geld in mijn buideltje onder mijn lange broek de Derde Wereld weer in. Calvin, mijn Keniaanse collega en zeer grote vriend, waar ik het vorige jaar veel mee gereisd had, haalde me op. Meteen al veel verhalen in de kapotte taxi die ons naar Didi bracht. Ik was echt na 5 minuten weer 'terug'.
Bij Didi logeerden nog twee andere vrijwilligers. Gaorrii uit Turkije en Audry uit Zuid Afrika. Dat betekent dus met ons drieën in een kleine kamer op de grond slapen. Heeft ook wel iets kostschoolachtigs. Kletsen vanonder je muskietennet over alle dingen die je meemaakt. Didi heeft zich inmiddels ontfermd over twee Keniaanse meisjes. Eén uit een Didi-huis (weeshuis onder leiding van Didi's) en een meisje wat ze van de straat heeft gehaald: Jacky en Caruna. Ze houden haar huis schoon en koken af en toe. Heerlijk en een soort luxe! Als we terug kwamen van een mobile clinic, wasten ze onze kleren!
De volgende dagen werkte ik in de kliniek die Calvin heeft. De kliniek ligt in een soort 'luxe' sloppenwijk van Nairobi. Het is onder toezicht van Didi, maar hij moet er zelf wat van maken. Ben met hem naar een buurtvergadering geweest verder de sloppenwijk in. Calvin kon daar iets vertellen over homeopathie en kan misschien een dag in de maand in die wijk gaan werken. Je kunt je niet voorstellen hoe zo'n wijk er uit ziet. Echt een sloppenwijk. Overal troep en geen wc's. Je begrijpt wat er dan op 'straat' ligt en waar je overheen loopt. Het treft me dan weer hoe ziek mensen daar zijn en niet anders kunnen zijn. Geen hygiëne, geen geld, geen mogelijkheden en daardoor geen ambitie om er iets van te maken. Dit zijn wijken waar 99,9% van de mensen onder de armoedegrens leven. Voor ons bijna niet voor te stellen.
Calvin probeert daar wat te doen voor de mensen vooral natuurlijk op gezondheidsgebied. Je moet daar een homeopaat ook zien als gezondheidswerker en niet alleen maar als iets alternatiefs. Alles wat je daar kunt doen in de gezondheidszorg is meegenomen. Veel adviezen over hygiëne, schoon water en AIDS preventie. Didi heeft nog steeds een team van AIDS counselors. Voorlichting geven aan kinderen en hopen dat je nog op tijd bent. Begeleiden van AIDS patiënten en proberen iets verlichting te geven.
Wat ik dit jaar vooral heb gedaan, is kijken waar ik het geld zo goed mogelijk aan kon besteden wat ik via jullie allemaal heb gekregen. Het geld wat ik via een fonds had gekregen vermeerderd met dat van mijn rotaryclub en verdubbeld door Cordaid, is gegaan naar Didi. Ze kan er een jaar mee verder voor haar starters, mobiles, en vaste klinieken. Jullie begrijpen hoe blij ze is met het geld!!! (ik had nooit gemaild hoeveel het was, dit was dus een enorme verrassing voor haar).
Het geld wat ik van vrienden kreeg, is geïnvesteerd in spullen voor de startende homeopaten die vorig jaar zijn afgestudeerd. Verder heb ik de homeopaten bezocht die in de klinieken werken in Nairobi. Wat materialen gekocht, zoals een personen weegschaal, stethoscopen etc. De klinieken verkopen allemaal wat natuurvoeding producten zoals vitamines en andere voeding supplementen. Dit soort goederen heb ik ook ruim aangevuld. En verder wat mensen financieel op de rit geholpen.
Voor mij was weer de mooiste reis een mobile met Calvin naar zijn geboortestreek. Logeren bij zijn ouders die ik vorig jaar ontmoet heb. Samen hard werken onder een boom in het prachtige land waar hij woont. 20 patiënten per dag behandelen. Als je vroeg begint en doorwerkt tot de zon onder gaat, kan je nog een half uur per patiënt de tijd nemen. Dit is wat hij wil gaan doen in de toekomst. In zijn eigen geboortestreek veel gaan werken. Hij kan van dorp tot dorp lopen elke dag en zo patiënten van een paar dorpen behandelen.
Dit deden we de week daarop. Eerst in een dorp werken en de volgende dag lopen naar het volgende dorp en daar werken. Als hij dit in een weekend doet verliest hij weinig dagen in zijn kliniek in Nairobi.
Voor mij waren dit geweldige ervaringen. Wel met veel kanten… Natuurlijk geweldig om met een Keniaan door zijn eigen land te reizen en met zijn ogen te mogen kijken naar de mensen en genieten van de mooie natuur! Keniaanse mensen te kunnen behandelen. Te logeren bij de mensen zelf en te praten over alle problemen die dit Derde Wereld land heeft. Zo dicht bij de mensen te staan.
Maar de andere kanten zijn er ook. Ook juist omdat het een Derde Wereld land is. Corruptie, criminaliteit, armoede, wanhoop. Als ik me er daar niet zo onveilig zou voelen, zou ik er veel vaker heen willen gaan om te helpen. Mensen daar zeggen zelfs dat het eigenlijk steeds erger wordt. Ik heb daarover vele gesprekken gehad. Met Didi, die daar al 8 jaar woont en werkt. Met Calvin een geboren en getogen Keniaan. Met zijn collega's, maar ook met een rechter uit India die daar ook al 30 jaar woont en gewerkt heeft. Hij moest toegeven dat hij en zijn vrouw liever niet alleen over straat gaan!
Nog steeds leeft 60% van de bevolking onder de armoedegrens!!! Te weinig geld om gezond te eten, zeker in de grote steden geen goede huisvesting, geen ziektekostenverzekering etc etc. Er zijn wel reguliere klinieken die mensen gratis behandelen, maar daar moet je wel een beetje bij in de buurt wonen anders kom je er niet als je geen geld hebt voor de bus. Zonder hulp lijkt het bijna onmogelijk om er een beetje bovenuit te komen.
Ik ben blij dat het project van Didi helpt om de Kenianen zelf op te leiden. In haar school geven al weer afgestudeerden les aan nieuwe studenten. Dat is natuurlijk de bedoeling ook. Door de mobile clinics worden er veel mensen bereikt, homeopathische medicijnen zijn goedkoop, dus het werkt alle kanten op.
Ik ben blij dat ik iets kan doen, al is het maar die ene bekende druppel.
Dank jullie wel voor alle steun!
PS: Symbolischer kan het bijna niet: lieve vrienden reisden "toevallig" in hetzelfde vliegtuig terug naar Nederland als ik.
November 2003
Lieve allemaal,
Waar moet ik beginnen?!
Ben nu twee weken in Kenia, ben in een absoluut andere wereld hier! De eerste dagen erg beangstigend om de enige blanke te zijn tussen allemaal donkere mensen. Iedereen kijkt ook naar me. Wordt ook goed bewaakt door m'n keniaanse collega's. Ze zijn allemaal heel zorgzaam en letten op alles, zelfs of ik niet te veel in de zon sta met M'n witte huid. De eerste dagen was het alsof ik naar een film keek. Als snel werd het me wel duidelijk dat dat hier de werkelijkheid is.
Meteen de tweede dag naar de ergste "slum" van Nairobi. 3- tot 400.000 mensen wonen daar. Het regende dus het was een grote blubberboel! Mensen zitten overal met hun handeltje, als ze dat al hebben. Overal armoede. Ze hebben niets. Wonen tussen wat hutten planken en golfplaten. Er is een soort medical centre waar mensen wat hulp kunnen krijgen maar voor de meesten is dat nog te duur. We behandelden wat patiënten die dag.
Sorche Sickinghe, Kenia 2003
Op veel plaatsen in Kenia is 40% van de bevolking besmet met HIV. De reguliere artsen zijn zo wanhopig dat ze onze hulp vragen gelukkig met enig succes.
Daarna heb ik wat studenten homeopathie geholpen met de voorbereidingen voor hun examen.
Zondag op reis met een mobile clinic naar het westen van Kenia bijna tot aan de grens met Tanzania. Slapen bij mensen thuis. In een soort hutten met golfplaten als dak of een soort grasdaken.Geen elektriciteit, geen stromend water helemaal niets. Je eet wat er op je land groeit en als je zin hebt in melk loop je naar je koe toe en melkt een bekertje. Gezellig naast een kalfje wat ook net dorst heeft. 's Ochtends om 6.00u stond de eerste patiënt al te wachten op ons en 's avonds als we uit het dorp terugkwamen waar we werkten stonden ze ook weer te wachten. Dat betekent dus dat we werkten van heel vroeg tot laat.
Ik moet werken met vertalers want er zijn in de dorpen veel mensen die geen engels spreken. Mensen zijn niet gewend om over gevoelens, emoties te praten. Als ik ook zie wat een ellende hier is begrijp ik dat ook helemaal. Ben dus altijd in dubio wat ik zal doen. Als homeopaat heb je alle kanten van de mens nodig om goed te kunnen behandelen. Mijn sterke kant is toch wel de emotionele kant, dus heel voorzichtig moet ik te werk gaan. De keniaanse homeopaten zijn dit niet helemaal gewend en luisteren dus vaak naar mijn consulten. Willen veel leren. Het is mooi om zo samen te werken. We leren veel van elkaar. Patiënten zie ik ook nadenken over m'n vragen en openen ze ook wel. Ze zijn ook niet eens aan de aandacht gewend. Ik kan me telkens verbazen. Ondanks alles blijven ze lachen en zijn meer dan vriendelijk. Ze willen alles voor me doen. Voel me er vaak verlegen onder.
's Avonds als we bij het huis waar we slapen komen koken de vrouwen water voor me zodat ik kan "douchen" Samen met een keniaans meisje (student) poedelen we dan in de open lucht tussen wat jute lappen als afscheiding met een bak warm water.'s Avonds bij kaarslicht en een olielamp praten we veel over HIV en de andere problemen. Maar lachen ook veel. In een bijna donkere kamer met een hele kring locale bevolking als ze engels kunnen spreken.
Ik denk heel vaak hoe bijzonder het is om zo tussen de bevolking te zijn! Was een dag bij de ouders van een keniaanse collega. Ook weer helemaal in de binnenlanden op weg terug naar Nairobi. Zo'n schitterende omgeving maar zo arm! Geen geld betekent hier ook echt helemaal niets. Emoties kan ik me hier niet permitteren. Elke keer dat die vervelende brok in m'n keel komt moet ik gauw slikken en aan andere dingen denken want ik kan er hier geen kant mee op. Denken aan fysieke ongemakken kan ik hier ook niet. Gewoon door gaan. Geen plaats voor.
De bedoeling is om steeds meer mobile clinics te organiseren zo dat steeds meer mensen geholpen kunnen worden. Ook het opleiden van meer homeopaten. Abha light heeft bij een kliniek in Nairobi ook een school en al afgestudeerde homeopaten. Wat we dus ook op deze reis deden was om contacten te leggen, zodat we beter kunnen werken. We kregen een uitnodiging van een arts in een ziekenhuis in de buurt van het dorp waar we werkten. We zijn daar de laatste dag geweest en kregen veel patiënten van hem. De volgende keer dat we komen krijgen we meer behandelkamers zodat we meer patiënten kunnen behandelen.
Op de dag dat we bij de ouders van mijn collega waren liepen we vlak bij zijn land. Iedereen komt dan naar je toe om je te groeten en te horen hoe het gaat.Ineens kwam er een groep vrouwen naar ons toe. Een van hen liet me kijken in een klein pakketje wat ze bij zich droeg. Het was een baby'tje van nog geen twee uur oud! Ze vroeg of ik hem een naam wilde geven. Ik kan niet zeggen wat er allemaal in me om ging. Ik noemde hem William, voor ons allebei onze eerste zoon..
Het reizen is hier doodvermoeiend. Niet te beschrijven. De wegen zijn zo slecht, meer kuil dan wat anders en daar razen ze dan met een enorme vaart overheen. De bus is in mijn ogen meer dan rijp voor de sloop. Je zit dan opgepropt met mensen, kinderen, kippen en enorme zakken rijst etc. Soms boven op de bus ook nog van alles.
Ben nu na 8 dagen weer terug in Nairobi. Heb even een dag vrij. Ga daarna naar een plaats ten N. van Nairobi vlakbij Mount Kenia. Deze keer voor drie dagen. Verder help ik studenten die vlak voor hun examen zitten. Ga niet voor de klas staan maar 1 op 1 vind ik erg leuk. Ik leer van hen ook veel over de cultuur hier en zij zien mij als een soort moeder. Daarnaast ook nog patiënten behandelen in de slum.
Lieve mensen, ben over 15 dagen alweer terug.
Veel liefs uit Kenia!
Sorcha.
November 2003
Lieve allemaal,
Weer terug in Nederland. Hier zit ik dan. Twee lieve honden aan mijn voeten en een kat op mijn bureau. Glaasje wijn voor mijn neus in m'n praktijk met alles erop en eraan. Wat een tegenstelling met het land waar ik drie dagen geleden nog door de blubber en het stof liep.
Zag in de afgelopen weken veel patiënten en gelukkig een heleboel vervolgconsulten waardoor ik goed heb kunnen zien wat homeopathie hier doet voor de mensen.
Het reizen is gewoon erg zwaar met de bussen die van ellende bijna uit elkaar vallen op de wegen die we hier in Europa bijna geen wegen zouden durven te noemen. Maar als je naar de armste bevolking wilt gaan omdat die anders helemaal verstoken blijven van enige medische zorg zal je niet anders kunnen.
Het leven van de mensen hier is zo mijlenver van ons bestaan af dat je het nauwelijks op je zelf kunt betrekken. Pas als ik de emotie van de mensen kon aanraken en het in hun ogen kon zien, sneed het door mijn ziel. In mijn hoofd is het op dit moment nog een wir war van emoties waar ik eigenlijk nog geen woorden voor heb. Wat me heeft geraakt is te zien dat homeopathie zoveel goed doet voor de zo zieke mensen hier. Het sterkt me in mijn gevoel dat het goed is om mensen op te leiden tot homeopaat.
Mijn verwarring over de emotionele kant van de mensen blijft. Wat doe je als je mensen in die omstandigheden laat kijken naar hun emoties? Ik weet het werkelijk niet. Ik heb respect voor de bevolking die geen plaats nog heeft voor gevoelens waar ze nog helemaal niets mee kunnen. Ik heb er op afstand naar gekeken en ben er af gebleven. Wel kon ik zien dat door het soms heel voorzichtig aan te raken, mensen er wel door geraakt werden en me bedankten. Misschien is dat wel wat ik ook zelf zo goed kon voelen en geleerd heb. Doorgaan ondanks je verdriet en soms de angst, proberen de knop te vinden die je kan helpen om niet te veel te voelen. Niet met Europese ogen te kijken maar het in die omgeving te blijven zien.
De gastvrijheid heeft me zeer geraakt. De dankbaarheid dat er mensen zijn die uit Europa naar ze toe komen om te helpen en te kijken wat ze verder kunnen doen.
Nu mijn frustratie, wat kan ik nu verder doen. Me zo maar omdraaien en maandag weer gewoon in mijn eigen praktijk aan de gang gaan? Nee, maar wat dan weet ik nog niet. De toekomst zal het me hoop ik wijzen. Moet ook weer afstand nemen en leven zoals we hier in Nederland leven. Ik ben uiteindelijk Nederlandse en geen Keniaanse.
Liefs, Sorcha.
